![Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер? Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер?](https://oj.kg/wp-content/uploads/2024/07/fotoram.io_-1024x576.jpg)
Германияда өтүп жаткан Европа чемпионаты футбол күйөрмандарынын кызыгуусун артырып эле калбай, көптөгөн рекорддор жаңырган турнирге айланды. Айрыкча, бул чемпионатта жаш, жаңы таланттарды жылдызы жанды. Алар өз курамаларынын намысына жарап, миллиондогон футбол сүйүүчүлөрүнүн купулуна толду. Төмөндө мурунтан таланттуу футболчу аталып, аталган чемпионатта дагы да жаркын оюн көрсөткөн жаш футболчулар тууралуу баяндап беребиз.
Ламин Ямаль Насрауи Эбана
![Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер?](https://oj.kg/wp-content/uploads/2024/07/1.png)
Каталониянын «Барселона» клубунун аккадемиясынын тарбиялануусу Ламин Ямаль 2007-жылдын 13-июлунда Испаниянын Каталония автономдук коомунун Барселона провинциясынын Эсплугес-де-Льобрегат шаарында жарык дүйнөгө келген. Атасы Мароккодо, апасы Борбордук Африкадагы Экватордук Гвинея Республикасында туулган. Жубайлар кийин Испанияга, тактап айтканда Эсплугес-де-Льобрегат шаарында жашап калат. Кийинчерээк Ямалдын үй-бүлөсү анча чоң эмес Матаро шаарына көчүп келген.
Ямаль жаш кезинен эле футбол менен өсүп, 2014-жылы «Барселона» клубунун академиясына кабыл алынган. Ал «Барселонанын» негизги курамына кошулганга чейин жаштар курамасында оюндарды өткөргөн. 2023-жылдын апрель айында Ламин Ямаль «Барселонанын» негизиги курамасына кошулуп, «Атлетико Мадрид» клубунуна каршы оюнда кеңейтилген курамга кошулган. Бирок, ал оюнда талаага чыккан эмес. Ошол эле жылдын 29-апрелинде «Реал Бетиске» каршы өткөн оюнда алгачкы жолу талаага чыккан. Ал учурда Ямаль болгону 15 жашта (15 жыл 290 күн) болуп, «Барселонанын» тарыхында оюнга чыккан эң жаш футболчу болгон. 16 жашында (16 жыл 38 күн) Ла Лиганын алкагындагы оюнду биринчи мүнөттөн баштаган эң жаш футболчуга айланган. 2023-жылдын 27-августунда «Барселона» менен «Вильярреалдын» оюнунда шериктерине голдуу пас берип, 21-кылымда Ла Лиганын тархында голдуу пас узаткан эң жаш футболчу деп табылган. Анда Ямал болгону 16 (16 жаш 45 күн) жашта болгон.
Ламин Ямалдын жаш кезиндеги оюндары
2023-жылдын 2-октябрында Ямаль «Барселона» клубу менен түзүлгөн келишимин 2026-жылдын 30-июнуна чейин узарткан. Арадан эки күн өткөндөн кийин Чемпиондор Лигасынын алкагындагы «Барселонанын» -«Порту» клубдарынын оюндарында өз клубунун старттык курамында чыгып, Чемпиондор Лигасынын тарыхында алгачкы мүнөттөрдөн оюн талаасына чыккан жаш футболчу болуп табылган. Ошол учурда Ямаль 16 (16 жыл 83 күн ) жашта гана болгон. 2023-жылдын 4-декабрында «Алтын бала» сыйлыгына көрсөтүлгөн талапкерлердин ичинен эң жаш футболчуларга берилүүчү The Youngest сыйлыгына татыган.
Испания курамасындагы карьерасы
Ламин Ямаль Испаниянын 15-16-17-19 жашка чейинки курактагы курамаларынын катарында топ сүргөн. 2023-жылдын 8-сентябрында Евро-2024 турниринин тандап алуу этабынын тайпалык оюндарында Испаниянын курамасы менен талаага чыгып, испан курамасынын тарыхында курама менен оюнга чыккан эң жаш футболчуга айланган. Анда Ямал 16 жашта (16 жыл 57 күн)эле. Аталган оюнда Ямаль өзүнүн профессионалдык карьерасындагы алгачкы голун киргизип, Испания курамасынын тарыхында гол киргизген эң жаш футболчуга жана 21-кылымда курама команда менен ойноп, гол киргизен эң жаш футболчу болуп табылган.
Европа чемпионатындагы Ямалдын орду
Ламин Ямаль Европа чемпионатына Испания курамасы менен бирге келип, өз тайпасында биринчи орун менен плей-оффко чыкты. Ямаль тайпалык оюнда Хорватияга каршы негизги курам менен чыгып, Европа чемпионатынын тарыхында эң жаш футолчу болду. Анда Ламин Ямаль 16 жашта (16 жыл 338 күн)эле. Ал оюнда испандар хорваттарды 3:0 эсебинде утуп, Ямаль бир голдук пас бергенге жетишкен. Бул натыйжасы Ямалды Европа чемпионатынын тарыхында голдук пас берген жаш футболчуга айлантты.
Бул чемпионатта көп жаш футболчулар ойноду. Бирок, алардын ичинен эң жашы жана жарым финалдагы голунун орду боюнча Ламин Ямалдын голу өзгөчө ролду ойноду. Анткени, жарым финалда испандар чемпионаттын фавориттеринин бири деп аталган француздарга кез келди. Оюндун башында эле Килиан Мбаппенин пасынан Кийин Коло-Муаны эсепти ачкан болсо, арадан көп убакыт өтпөй Ламин Ямалдын узактан жолдогон соккусу голго айланды. Ямал бул натыйжасы менен эки рекордду жаңылады. Анын Францияга киргизген голу ага Европа чемпионатынын тарыхында гол киргизген эң жаш футболчу наамын ыйгарган болсо, эл аралык турнирдин жарым финалында ойногон эң жаш футболчу катары футбол кудайы деп аталган Пеленин рекордун жаңыртты.
Айтылуу Месси Ямалды 5 айлыгында чөмүлдүргөн
![Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер?](https://oj.kg/wp-content/uploads/2024/07/450527507_7937903666296662_7766370783931377671_n-1024x538.jpg)
Ламин Ямалдын Европа чемпионатындагы атагы таш жарып аткан учурда европалык басылмалар жаш Мессинин Ямалды жуунтуп аткан учурда тартылган сүрөттөрү тарады. Аталган сүрөт журналист Жоан Монфортко тарабынан тартылып, «Барселона» менен ЮНИСЕФтин долбоорунун алкагында ишке ашкан. ЮНИСЕФ жакыр үй-бүлөлөргө колдоо көрсөтүү максатында «Барселонанын» 12 футболчусун тандап алган. 12 футболчунун ичинде ошол кезде атагы артып, эки «Алтын топтун» ээси болуп калган Лионель Месси да катышып, Месси Ямалдын үй-бүлөсүнө барат. Анда беш гана айга толгон Ламинди Месси жуундуруп аткан учур сүрөткө тартылып калган.
Хави Квентин Сай Симонс
![Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер?](https://oj.kg/wp-content/uploads/2024/07/3-1.jpg)
Хави Симонс Нидерландиянын Амстердам шаарында футболчунун үй-бүлөсүндө туулган. Жаштайын футболду жан дили менен ойноп, өзгөчө таланты менен көпчүлүктүн назарын өзүнө бурган футболчу. Жада калса Хави «Барселонанын» академиясында ойноп жүргүн убактагы өзгөчө оюндары менен дүйнөлүк басылмалардын көңүлүн өзүнө буруп эле калбай, гранд клубдар — «Челси» жана «Реал Мадриддин» назарына түшкөн. Симонстун агентти Мино Райола «Барселона» менен бирдиктүү келишимге келе албай, «ПСЖ» клубу менен келишимге кол койдук» деп айтканы бар.
Хави Симонс ата-энеси менен бирге Испанияга көчүп келгенден кийин 2010-жылдан баштап «Барселонанын» академиясында машыга баштайт. Өзгөчө таланты, бир нече атаандашын көз жаздымда алдап кете алган шыгы менен назарга илинген жаш талант тез арада эле таланттуу футболчуларды издеген адистердин көзүнө чалдыгат. Ошентип, 2019-жылы 16 жашында «ПСЖ» клубу менен келишим түзөт. Бул келишим Европанын спорт басылмаларында «Сенсациялык», «Таң калыштуу», «Талаштуу трансфер» деген темалар менен макалалар жарыкка чыккан. Бирок, бул футбол вундеркинддинин таланты башка клубга барганда ташкындай албай калдыбы, же башка атмосферага көнүшө албадыбы, айтор, ал 2020-жылга чейин «ПСЖ» клубунда бир да жолу ойногон жок. Болгону аталган клубдун жаштар курамасында топ тепти. 2021-жылдын 10-февралында «ПСЖнын» негизги курамында алгачкы ирет чыгып, Франция Кубогунда «Кана» клубуна каршы дебюттук оюнун өткөргөн. 2022-жылдын 28-июнунда Нидерландиянын «ПСВ» клубу менен 5 жылдык келишимге кол койгон. Ошол эле жылы 30-июлда Нидерландиянын Супер Кубогунун алкагында, «Аякс» клубуна каршы оюнда жаңы клубу үчүн дебют жасап, 90-мүнөттө гол киргизип, клубу менен чогу Супер Кубокту уткан.2023-жылдын 19-июлунда «ПСЖ» клубу келишимдеги «кайра сатып алуу» бөлүгүн колдонуп, Хави Симонсту сатып алды. Симонс «ПСЖ» менен 4 жылдык келишимге кол коюп, ошол эле күнү Париждин клубу Симонсту Германиянын «Лейпциг» клубунан ижарага берди. Бир жылдык ижара келишими бүткөн Симонс быйылкы сезонду «ПСЖ» менен чогуу өткөрөбү же кайра эле ижарага кетеби анысы азырынча белгисиз.
Симонс Нидерландиянын бардык курактагы жаштар курамаларына чакыруу алып, оюн өткөрдү. Нидерландиянын негизги курамында 2022-жылы өткөн Дүйнө чемпионатында АКШга каршы оюнда дебют жасады. Ал Евро-2024 турнирине Нидерландиянын курамасы менен чогуу келип, жарым финалдык оюнда Англиянын дарбазасына гол киргизген жалгыз футболчу болуп калды. Оюндун натыйжасында голланддар Англиядан 2:1 эсебинде жеңилип, мелдештен чыгышты.
Арда Гюлер
![Евро-2024: жылдызы жанган жаш футболчулар. Алар кимдер?](https://oj.kg/wp-content/uploads/2024/07/2.jpg)
Жаңыдан жылдызы жанып келе жаткан түрк футболчусу Арда Гюлер 2007-жылы 25-февралда Түркиянын борбору Анкара шаарында төрөлгөн. Ал футболдук карьерасын «Генчлербирлиги» клубунда баштап, 2019-жылы Стамбул шаарынын «Фенербахче» клубунун академиясына өтөт. 2021-жылдын 13-июлунда аталган клуб менен алгачкы профессионалдык келишимге кол коет. Ошол эле жылдын 19-августунда «Фенербахче » Европа Лигасынын квалификациялык раундунун плей-оффунда Финляндиянын «ХИК» клубуна кез келип, Арда Гюлер дебют жасаган. Үч күндөн кийин Түркиянын Супер лигасында дебют жасап, «Антальяспор» клубуна каршы оюнда голдук пас берүүгө жетишкен.
Гюлерге гранд клубдардын кызыгышы
2023-жылдан баштап Арда Гюлердин талантын байкаган көптөгөн клубдар аны өз курамасында көрүүнү каалашат. Алардын ичинен «Милан», «Наполи», «ПСЖ», «Аякс», «Барселона», «Реал Мадрид» клубдары да бар болчу. Ошол эле жылдын 6-июль күнү Арда Гюлер «Реал Мадрид» менен 6 жылдык келишимге кол койгон. «Реалга» өтөрдөн мурун Гюлер «Барселонанын» келишиминен баш тартып койгон.
Арда Гюлер «Реал Мадриддин» курамында бир нече оюнда талаага чыгып, гол уруп, голдук пастарды берүүгө жетишти. Королдук клубга Мбаппенин келиши, жарым коргонууда француз оюнчуларынын болушу Гюлдердин ар дайым негизги курам менен оюнга чыгууга тоскоолдук кылууда. Анан калса ушул жылдын жазында Гюлер ижарага берилели тууралуу да кабарлар таркап кеткен. Бирок, кийинчерээк ал кабарлар тастыкталган жок. Азырынча Гюлер королдук клубдан ар дайымкы ордун таба элек. Аны үчүн ал өз орду үчүн күрөшүшү керек болот.
Европа чемпионатында Гюлер Түркияга курамасы менен талаага чыгып, голдук пас жана алыскы аралыктан да гол киргизүүгө жетишти. Ламин Ямалдын Францияга киргизген голу дал эле Гюлер киргизген голдун өзү болду.
Автор: Бексултан Нуркамил уулу